Wat echo’s doen voor jou en je baby

Een echo is een onderzoek met geluidsgolven, waarmee beelden van je baarmoeder en de baby worden gemaakt. Tijdens de eerste maanden geeft een echo vooral duidelijkheid over de duur van je zwangerschap. Ook wordt bekeken of het hartje klopt en waar het kindje zich precies in de baarmoeder bevindt. Dit geeft rust en zekerheid. Later in de zwangerschap kijken zorgverleners met een echo onder andere naar de groei van de baby, de ontwikkeling van organen en de ligging. Zo kunnen ze tijdig zien of er misschien ergens extra aandacht nodig is.

De standaard echo’s en hun moment in de zwangerschap

Iedereen die zwanger is in Nederland krijgt standaard drie echo’s aangeboden. De eerste is de termijnecho, meestal rond de tiende week. Bij deze echo wordt gekeken hoe lang je al zwanger bent en of de zwangerschap zich normaal ontwikkelt. Vaak voel je je daarna opgelucht, omdat je meer zekerheid hebt. De tweede echo is de 13-weken-echo. Dit onderzoek richt zich vooral op de algemene ontwikkeling van de baby en op eventuele afwijkingen. De derde standaard echo is de 20-weken-echo. Hierbij wordt nog uitgebreider gekeken naar de organen, ledematen en andere belangrijke onderdelen van het lichaam van je kindje. Alle drie deze echo’s worden door de zorgverzekering vergoed. Je hoeft deze echo’s dus niet zelf te betalen.

Extra en bijzonder onderzoek bij behoefte of twijfel

Er kunnen situaties zijn waarin je meer echo’s krijgt. Bijvoorbeeld als je eerder een miskraam hebt gehad of als je klachten hebt, zoals bloedverlies. Ook bij twijfel over de groei of de ligging van de baby ontstaat soms behoefte aan extra onderzoek. De verloskundige of gynaecoloog kan dan besluiten nog een echo te laten maken. Dit zorgt ervoor dat tijdig actie wordt ondernomen als dat nodig is. Extra echo’s zijn meestal niet standaard en worden alleen gedaan als daar een goede reden voor is. In sommige gevallen moet je voor zo’n extra onderzoek wel zelf betalen, afhankelijk van je verzekering.

Pret-echo en wat je daarvan mag verwachten

Naast de medische echo’s kiezen sommige ouders voor een pret-echo. Dit is een echo die niet wordt gedaan om medische redenen, maar om de baby te bewonderen. Je kunt hier bijvoorbeeld voor kiezen als je het geslacht wilt weten of mooie foto’s wilt hebben. Pret-echo’s zijn niet bedoeld als controle op de gezondheid en worden niet vergoed door de zorgverzekering. Ze worden gedaan bij speciale bureaus of klinieken, soms zelfs in 3D of 4D zodat je het kindje extra goed kunt zien. Als je zo’n echo wilt, overleg dan altijd eerst met je verloskundige om zeker te weten dat het veilig is.

Voorbereiden op echo’s tijdens de zwangerschap

Veel vrouwen vinden het spannend om een echo te krijgen. Soms ben je bang voor wat er te zien zal zijn, of kijk je juist uit naar het eerste plaatje van je baby. Het helpt om te weten wat je kunt verwachten. Een termijnecho gaat meestal via je buik of vaginaal, afhankelijk van hoe ver je zwanger bent. Probeer ontspannen te blijven en stel gerust vragen aan de verloskundige of arts, zoals waar je partner mag zitten of hoe lang het onderzoek duurt. Houd er rekening mee dat de uitslag van een echo niet alles kan zien. Soms is er vervolgonderzoek nodig als er iets niet helemaal duidelijk is.

Meest gestelde vragen over echo’s tijdens de zwangerschap

• Kun je kiezen voor meer echo’s dan de standaard?
  Extra echo’s kun je maken als je dat graag wilt, bijvoorbeeld een pret-echo. Medische extra echo’s krijg je alleen als er een reden is, zoals bij klachten of twijfels over de groei.

• Wat gebeurt er als er iets afwijkends te zien is bij een echo?
  Als er iets afwijkends wordt gevonden tijdens een echo, volgt vaak extra onderzoek. De verloskundige of arts legt uit wat de volgende stappen zijn, bijvoorbeeld een vervolgafspraak bij een specialist.

• Moet je betalen voor medische echo’s tijdens de zwangerschap?
  De drie standaard medische echo’s worden altijd vergoed. Voor extra of niet-medische echo’s, zoals een pret-echo, betaal je zelf de kosten.

• Kun je het geslacht van de baby altijd zien bij de twintigwekenecho?
  Bij de twintigwekenecho is het vaak mogelijk om het geslacht te zien, maar alleen als het kindje goed ligt. Soms blijft het geslacht tot geboorte toch nog een verrassing.

• Is een echo schadelijk voor de baby?
  Er is geen bewijs dat echo’s tijdens de zwangerschap schadelijk zijn voor de baby. Ze worden al jarenlang veilig gebruikt door artsen en verloskundigen.